Yazan: Diyakon Paul Maxey
Paul Maxey, Los Angeles Başpiskoposluğu'nda diyakon olarak görev yapmaktadır. Southern Utah Üniversitesi'nde okudu ve burada hemşirelik diploması aldı. Ancak Tanrı ile olan yürüyüşü açısından daha da önemlisi, Katolik inancını Mormonizm'e karşı savundu. Katolik Newman Merkezi'nde liderlik rolü üstlendi ve burada rahiplik çağrısına âşık oldu.
Çeviren: Selestîn
2021 yılının Kutsal Kalp Bayramında Mesih İsa'yı tanıdı, 2025 yılında vaftiz edildi.
 |
| Mesih İsa ve On İki Havarisi (Son Akşam Yemeği) |
Katolik Kilise, İsa'nın bu sözlerle havarilerini Yeni Ahit'in rahipleri olarak atadığını öğretmiştir (bkz. Trent Konsili, 22. Oturum, 1. Bölüm). Bu doğru olmakla birlikte, bu ayetler günümüzde rahiplik atamalarında yaşananların tamamını yansıtmamaktadır. Atamalarda, adaylar episkoposun başlarına ellerini koyarken onun önünde diz çökerler. Episkopos ayrıca adayların ellerine kutsal krizma adı verilen kutsal yağ sürer.
Hem ellerin konması hem de kutsal krizma ile meshetme, Kutsal Ruh'un dökülmesinin görünür işaretleridir. Peki, havariler Son Akşam Yemeği'nde Kutsal Ruh'u aldılar mı? Eğer bu bir spekülasyona kalmış olsaydı kim bilir ne derdik? Ancak İsa cevabı çok net bir şekilde verdi: dirilişinden sonraya kadar Kutsal Ruh'u göndermeyecekti. “Benim gitmem sizin yararınıza olur; çünkü ben gitmezsem, Yardımcı [yani Kutsal Ruh] size gelmez; ama gidersem, onu size göndereceğim” (Yuhanna 16:7, bkz. ayrıca Yuhanna 14:26). Bu nedenle, havarilerin Yeni Ahit’te tek bir yerde rahip olarak atandıklarını düşünmüyorum. Bunun yerine, rahiplik atamalarının üç farklı aşamada gerçekleştiğini görüyorum: Son Akşam Yemeği’nde, İsa’nın dirilişinden kısa bir süre sonra ve son olarak Pentekost’ta.
Aziz Yuhanna genellikle bir kartalla tasvir edilir ki bunun bir nedeni İncil’inin teolojik olarak diğerlerinin çok üzerinde olmasıdır. Diğer İncil’ler cebirle uğraşırken, Yuhanna’nınki kalkülüsle uğraşır. Misal vermek gerekirse Yuhanna İncil’i, Diriliş’ten kısa bir süre sonra İsa ile havarileri arasında geçen aşağıdaki karşılaşmayı kaydeden tek İncil’dir.
Sonra elleriyle böğrünü gösterdi. Öğrenciler Rab'bi görünce sevinçle doldular. İsa yine, “Üzerinize esenlik olsun” dedi, “Baba beni gönderdiği gibi, ben de sizleri gönderiyorum.” Sonra onlara üfleyerek, “Kutsal Ruh'u alın” dedi, “Kimin günahlarını bağışlarsanız, bağışlanacaktır. Kiminkini bağışlamazsanız öylece kalacaktır.” +Yuhanna İncili 20:20-23
Yuhanna, İncil'ini yazarken Kutsal Ruh'un armağanının çok iyi farkındaydı. O, İsa'nın Diriliş'ten sonraya kadar havarilere Kutsal Ruh'u göndermeyeceğini vurgular. Sonra da İsa'nın ne zaman üzerlerine Kutsal Ruh'u üflediğini bize kesin olarak söyler.
Eğer teorim doğruysa, Pentekost'u havarilerin rahiplik atamasının üçüncü ve son kısmı olarak düşünmeye meyilliyim. Pentekost Günü, Kutsal Ruh havarilerin üzerine o kadar güçlü bir şekilde döküldü ki, Yeruşalim ,halkı “şiddetli bir rüzgârın esişini” duydu (Elçilerin İşleri 2:2). Havarilerin güçlü vaazları ve dillerde konuşmaları sayesinde, o gün yaklaşık 3.000 kişi hristiyan oldu ve vaftiz edildi (Elçilerin İşleri 2:41).
Bu nedenle, havariler üç kutsama anı yaşadılar. İlki, Mesih’in onlara Kutsal Ayini kutlamalarını emrettiği Son Akşam Yemeği’nde gerçekleşti. İkincisi, Mesih’in üzerlerine Kutsal Ruh’u üfleyip onlara günahları bağışlama yetkisi verdiği Diriliş’ten kısa bir süre sonra gerçekleşti. Üçüncüsü ise, havarilerin vaaz etme rahiplik karizmasını aldıkları Pentekost’ta gerçekleşti; bu da çok sayıda insanın vaftiz yoluyla Kilise'ye girmesiyle sonuçlandı.
Üç itiraza bakalım. İlk olarak, Aziz Thomas ne olacak? İsa diğer havarilerin üzerine Kutsal Ruh'u üflediğinde o orada değildi. Ancak bu bir sorun değildir. Eski Ahit'te bu anın haberi, Musa ve yetmiş ihtiyarın zamanında bulunur. Tanrı Ruhunu geçici olarak döktüğünde ikisi orada değildi, ancak bunlara yine de Tanrı'nın Ruhu döküldü (bkz. Sayılar 11:16-30). Musa'nın hikâyesi bize, bu iki ihtiyarın kuralı doğrulayan istisna olduğunu gösterir. Her İsrailli, nerede olursa olsun, Tanrı'nın Ruhu'nu almadı; sadece bu iki ihtiyar aldı. Bu nedenle, Thomas olmasa bile havarilerin bir araya gelmesi önemliydi, ancak bu kalan havariyi dışlamıyordu.
İkincisi, Yuhanna 20:19-23, İsa'nın havariler yerine öğrencilerin üzerine Kutsal Ruh'u üflediğini söyler. Ancak ilk Hıristiyanlar bu pasajı genel olarak öğrencilere değil, özellikle havarilere atıfta bulunmak üzere yorumlarlar. Örneğin, üçüncü yüzyıl episkoposu Aziz Firmilian, İsa'nın “sadece havarilerin üzerine” üflediğinden bahseder. (Ayrıca bkz. Roma'lı Aziz Hippolytus, Kartaca'lı Aziz Cyprian ve Aziz John Chrysostom)
Günümüze daha yakın bir zamanda, Aziz John Henry Newman, ilk Hristiyanların öğretileri ile günümüzdeki Katolik Kilise arasında güzel bir tutarlılık olduğunu fark ettiği için Katolik oldu. İlk Hıristiyanlar, İsa'nın havarilerin üzerine Kutsal Ruh'u üflediğini ve onlara günahları bağışlama yetkisi verdiğini yorumladılar. Bugün, rahiplik töreninde rahipler Kutsal Ruh'un armağanını ve günahları bağışlama yetkisini de alırlar. Ayrıca, ayini kutlama yetkisi ve vaaz etme yetkisini de alırlar.
Son olarak, üçüncü itiraz şudur: Eğer Kutsal Yazılar bu üç anı rahipliğin kurulması olarak yorumlamamızı isteseydi, bunu daha açık ve net bir şekilde belirtmez miydi? Newman farklı düşünmüştü. O, İncil’deki birçok önemli öğretinin sadece bir veya iki yerde doğrulandığını öğretti.
Eğer Apostolik Silsile ve benzer doktrinlerin doğruluğuna karşı, Kutsal Yazılarda bunlar hakkında çok az şey söylenmiş olması iyi bir argüman ise, bu, kelimenin herhangi bir anlamıyla Hristiyan olarak adlandırılan herhangi bir kişinin savunduğu neredeyse tüm doktrinlere karşı da oldukça iyi bir argümandır.
Newman, bugün yaygın olarak kabul gören en az iki liturjik geleneği ortaya koymuştur: toplu ibadet ve Cumartesi yerine Pazar günü ibadet. Kuşkusuz bu öğretiler Kutsal Kitap ile çelişmemektedir. Ancak Kutsal Kitap'ta bu öğretilere dair ipuçları bulunsa da, yeni antlaşma ibadetinin Pazar günleri veya bir kilise cemaati olarak yapılması gerektiği açıkça emredilmemektedir.
Sonuç olarak, benim teorim, havarilerin rahiplik atamasının üç aşamada gerçekleştiğidir. Her aşama, modern rahiplik atama ayinine dahil edilmiştir. Rahipler, episkoposlarının ellerini üzerlerine koyması ve kutsal krizma ile ellerinin meshedilmesi yoluyla Kutsal Ruh'u alırlar. Bu özel meshedilme, Kutsal Ayini kutlama yetkisini, vaaz etme karizmasını ve günahları bağışlama yetkisini verir.
Kutsal Perşembe'yi kutlarken, Tanrı tarafından yüce bir görevle görevlendirilmiş rahiplerimiz için dua etmeyi unutmayalım.
Orijinal makale: https://www.catholic.com/magazine/online-edition/how-the-apostles-became-priests